SRC BELGESİ   SRC1 Belgesi  SRC2 Belgesi  SRC3 Belgesi  SRC4 Belgesi  SRC5 Belgesi

SİGORTA VE SORUMLULUK SİGORTALARI | Src Belgesi src belgesi
SRC BELGESİ ÇIKMIŞ SORULAR


                                                                                  SRC ÇIKMIŞ SORULAR
  SRC1 BELGESİ SRC2 BELGESİ SRC3 BELGESİ SRC4 BELGESİ

 

       
06 Şubat 2016   Başla  Başla  Başla  Başla
17 Ekim 2015   Başla  Başla  Başla  Başla
07 Aralık 2013   Başla   Başla    Başla    Başla 
28 Eylül 2013    Başla   Başla   Başla    Başla 
09 Haziran 2013   Başla   Başla    Başla    Başla 
10 Mart 2013   Başla   Başla    Başla    Başla 
08 Aralık 2012   Başla   Başla    Başla    Başla 
29 Eylül 2012  Başla  Başla  Başla   Başla 
30 Haziran 2012  Başla  Başla  Başla    Başla 
24 Mart 2012   Başla    Başla   Başla  Başla

 

 

 


ULUSAL ULAŞTIRMA MEVZUATI
ANAYASA HUKUKU
TİCARET HUKUKU
İŞ HUKUKU
MEDENİ HUKUK
VERGİ HUKUKU
YASAL SORUMLULUKLAR
SİGORTA VE SORUMLULUK SİGORTALARI
ULUSAL SÖZLEŞMELER
GÜMRÜK VE KAÇAKÇILIK MEVZUATI
FİNANSAL YÖNETİM
GÜZERGÂH BELGE VE MALİYET ANALİZLERİ
TİCARİ BELGELER
VERGİ KANUNLARI VE UYGULAMALARI
MÜŞTERİ İLİŞKİLERİ YÖNTEMİ
PAZARLAMA
İNSAN KAYNAKLARI VE DAVRANIŞ YÖNETİMİ
TOPLAM KALİTE YÖNETİMİ VE SÜREÇ YÖNETİMİ
BİLGİ İŞLEM VE HABERLEŞME TEKNOLOJİLERİ
LOJİSTİK, SEVKIYAT VE DEPO YÖNETİMİ
TAŞIMACILIK POLİTİKALARI
ULAŞTIRMA KORİDORLARI VE GÜZERGÂHLAR
TAŞIMACILIK TİPLERİ VE KARŞILAŞTIRMALARI
KURUM VE KURULUŞLAR
PAZARA GİRİŞ ŞARTLARI
AETR, ADR VE YÜKLEME GÜVENLİĞİ
İLK YARDIM
TEKNİK STANDARTLAR
TRAFİK GÜVENLİĞİ
ULUSLARARASI ULAŞTIRMA MEVZUATI
CMR KONVANSİYONU
CMR SORUMLULUK SİGORTALARI
ULUSLARARASI SÖZLEŞMELER
TIR MEVZUATI
ULUSLARARASI KONVANSİYONLAR
DIŞ TİCARET MEVZUATI VE TESLİM ŞEKİLLERİ

SİGORTA VE SORUMLULUK SİGORTALARI


A. TANIM VE SİGORTANIN KONUSU-ÖNEMİ

 

Sigorta Nedir?

Gerçek ya da tüzel kişilerin güncel veya gelecekte karşılaşacağı her nevi tehlikeden (rizikodan) doğan zararları tazmin etmeyi taahhüt etmelerine sigorta denir.

 

Ani ve beklenmedik risklere karşı önceden ödenen pirim karşılığında riskin sigorta şirketine transferini kapsayan iki taraflı sözleşme sigortanın konusunu oluşturur.

 

 

 

Sigortanın Önemi

Sigortanın önemini daha çok kavradığımız bu günlerde malımızı, yuvamızı, işimizi, canımızı güvence altına almak için bir faciayla, bir kazayla, veya herhangi bir riskle yüz yüze gelmeyi beklememeliyiz. Olabilecek herhangi bir kazada, faciada veya herhangi bir rizikoda belki can kaybını engelleyemeyiz, ancak en azından sigorta yaptırarak geride kalan bir yaşamı veya yaşamımızı maddi olarak güvence altına alabiliriz.

 

 

Sigorta Poliçesi Nedir?

Sigortalının teklifi, sigortacının kabulü sigorta priminin ödenmesi ile geçerli olan ve sigorta hukukuna göre hazırlanan sözleşmeyi gösteren belgeye denir. Poliçe üzerinde sigorta şirketinin unvanı, adresi, sigortalının adı, riskle ilgili bilgiler, prim, sigorta başlangıç ve bitiş tarihleri, sigorta koşulları vs. yer alır.

 

 

 

Sigorta nerede geçerlidir?

Sigorta sözleşmenin yapıldığında gösterilen coğrafi sınırlar içersinde geçerlidir. Yurtiçi sigortalarda T. C sınırları, uluslararası sigorta sözleşmelerinde ise sözleşmede gösterilen sınırlar geçerlidir.

 

 

B. BAŞLICA SİGORTA TÜRLERİ

-Can Sigortaları

-Hayat Sigortası

-Ferdî Kaza Sigortası

-Sağlık Sigortası
-Mal Sigortaları

-Kasko vb. Otomobil Sigortalan

-Yangın Sigortası
-Nakliyat Sigortası (Emtia Nakliyat Sigortası)

-Mühendislik Sigortaları

-Sorumluluk Sigortaları

-Hukuksal Koruma Sigortaları

 

-Kredi Sigortaları

 

 

Nakliyat Sigortaları

Denizcilikle İlgili Sorumluluklar

Depo İşleten Sorumluluğu Sigortası

Gezinti Tekneleri Sigortaları

Kıymet Taşıma Sigortaları

Nakliyat Emtea Taşıma Sigortalan

Tekne Kira/Kazanç Kaybı Sigortaları

Tekne/Makine Sigortası

Tekne/Yat İnşa Sigortaları

Uluslararası Nakliyeci Sorumluluk Sigortalan

Yurtiçi Nakliyeci Sorumluluk Sigortası

 

 

 

C. SİGORTANIN TEMEL İLKELERİ

I. Sigorta edilebilir risk-menfaat-riziko

II. Azami iyi niyet

III. Tazminat

IV. Hakkın Devri

V. Hasara Katılım

VI. Yakın Sebep

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Sigorta Edilebilir Menfaat (Risk)

Sigortalının sigorta konusu mal ya da yaşamının zarara uğraması veya bir sorumluluğun gerçekleşmesinden ötürü yasal bir mali kaybı var ise, Sigorta Edilebilir Menfaatten söz edilebilir. Hasara neden olması tamamen tesadüflere ve sigortalının kontrolü dışındaki olaylara bağlı, ekonomik, sosyal ve siyasal sonuçları bakımından geniş kitleleri etkilemeyen riskler, sigorta edilebilir niteliktedir.

 

 

 

Riziko(Tehlike)

Riziko "sigorta akdinin taraflarının kendi iradeleri dışında kalan, gerçekleşmesi veya gerçekleşme tarihi belirsiz olan zarar veya başkaca uygun olmayan bir hal doğuran ama müstakbel yani istikbale ait bir durumdur.

Riziko sigorta akdinin esaslı bir unsuru olup, eğer sigorta sözleşmesinde gösterilmemişse, sözleşme geçersiz olur. Rizikonun belli bir frekansı olmalıdır, yani rastlanabilir olmalıdır. Hukuken sigorta edilmesinde herhangi bir sakınca bulunmamalıdır.

 

 

 

Azamî İyi Niyet

Bir sigorta sözleşmesinin tarafları, sigortacı ile sigortalıdır. Sigorta sözleşmesinin oluşturulması aşamasında her iki taraf için de söz konusu olan ortak nokta, tamamen karşı tarafın vermiş olduğu bilgiye güvenmek durumunda olmalarıdır. Taraflardan birinin iyi niyetli olmaması nedeniyle karşı tarafa gerçek olmayan bilgi vermesi, karşı tarafı yanıltmak ve istemediği bir sözleşmeye girmesini sağlamak, iyi niyet prensibinin ihlali, karşı tarafa sözleşmenin feshi hakkını vermektedir.

 

 

 

Tazminat

 

Risk gerçekleşip hasar oluştuğunda hasarın telafisine yönelik ödemeler sigortanın tazminat prensibi çerçevesinde sayılır. Tazminatlar da iki türdür:

 

 

Maktu Tazminatlar: Sigorta sözleşmesinde (Poliçede) bahsi geçen risk gerçekleştiğinde ödenecek tazminat miktarı sabit bir miktar olarak belirlendiği durumlarda ödenen tazminattır. En yaygın örnek hayat sigortalarında Vefat Sigortaları ve Ferdî Kaza Sigortaları'dır.

 

 

 

Hasar Tazminatları: Sigorta sözleşmelerinde sözleşmeye konu risk oluştuğunda meydana gelen hasarı onarmak üzere ödenen tazminatlardır.

 

 

Halefiyet ve Hakların Devri

Bir kimsenin bir başkasına karşı sahip olduğu hakların, üçüncü bir kişiye devredilip bu üçüncü kişi tarafından kullanılmasına hukuk dilinde Halefiyet adı verilmektedir.

 

 

 

Hasara Katılım

 

Sigorta konusunun birden çok sigortacıya sigorta ettirilmiş olması halinde zararın, bu sigortacılar tarafından ortaklaşa karşılanması ile hasar oluştuğunda hasarın poliçede belirlenen miktarda ve oranda sigortalı tarafından karşılanması hasara katılımdır.

 

 

 

Yakın Sebep

Bir hasarın meydana gelmesine neden olan en etkili ve bilinen sebeptir. En önemli özelliği, hasarın oluşumuna etkili olması veya katkıda bulunmasının neticesinde tek başına belirleyici olmasıdır.

Örnek; itfaiyenin yangını söndürmek ve komşu binaların yanmasını önlemek amacıyla sıktığı su, evdeki yanmış eşya ve komşu binalarda da zarara neden olur.

 

 

D. SİGORTA HUKUKU

Sigorta Hukuku, sigorta ilişkilerini ve sigortacılıkla uğraşan müesseselerin çalışmalarını düzenleyen hukuk kurallarının bütününe ve bu kuralları bir sistem içinde tetkik eden hukuk dalına sigorta hukuku diyoruz.

 

 

Kısaca Sigorta Hukuku Tarihi

XIV. yy. İtalya'nın kıyı şehirlerinde başlamıştır. Sigortacılık başta özel kişiler tarafından geliştirildi. Cenovalılar, Venedikliler ve bazı Hansa şehirlerinde tacirler münferit olarak sigortacılık yapıyorlardı.

Türkiye'de ise ilk 1872 yılında yabancı sigorta şirketleri faaliyetlerine başlamışlardır. Atatürk’ün direktifleri doğrultusunda kurulan Milli Reasürans A.Ş. ile yerli sigorta şirketleri doğmuştur. Bugün Türkiye'de Hazine Müsteşarlığı tarafından ruhsat verilmiş şirketler Türkiye'de faaliyet göstermektedir.

 

 

 

Ülkemizde Sigortacılık hizmetleri

Ülkemizde Sigortacılık hizmetleri Hazine Müsteşarlığı Sigortacılık Genel Müdürlüğünce düzenlenmektedir. Sigortanın tarafları sigorta ile ilgili bir konuda anlaşmazlığa düştüklerinde Sigorta Reasürans Birliğine ve Hazine Müsteşarlığına başvuruda bulunabilirler.

 

Sigorta Hukukunun Niteliği

 

Nitelik açısından baktığımızda Sigorta Hukukunun üç yönünü görebiliriz.

A-Sigorta Sözleşmeleri Hukuku ki, bu bölüm Ticaret Kanunun bir bölümünü teşkil eder.

B-Ticaret Hukuku ise aynen bir Medeni Hukuk ya da Borçlar Hukuku gibi Özel Hukuk dalında yer alır.

C-Sigorta Murakabe Kanunu niteliği biraz daha farklı olarak ve Sigorta Branşına özel düzenlenmiştir.

 

 

Sigorta Hukukun Müeyyideleri

Sosyal hayatı düzenleyen kuralların (din, ahlak, görgü ve hukuk) hepsinin bir yaptırımı vardır.

Hukuk kurallarının yaptırımı maddi, diğerlerinin yaptırımı manevidir.

 

Sigorta Hukuk Kurallarının müeyyideleri;

         Ceza (Ölüm cezası, Hapis cezası. Para cezası vb.)

         Cebr-i İcra.

         Tazminat (maddi tazminat ve manevi tazminat)

         Hükümsüzlük (yokluk-butlan-geçersizlik-tek taraflı bağlamazlık halleri).

         İptal.

         Kamu hizmetlerden mahrumiyet

         Bir meslek veya sanatın icrasının geçici olarak yasaklanması

 

 

Sigorta Hukukunun Konusu

Sigorta Hukuku, sigorta akdi ile ilgili şahıslar arasındaki ilişkilerle, sigortacılıkla uğraşan kurumların çalışmalarını düzenleyen hukuk kurallarını bir sistem içinde inceleyen özel hukuk dalıdır. Bu kurallar esasen Türk Ticaret Kanunun 5.Kitabı ile Sigorta Murakabe Kanununda yer almaktadır.

 

 

 

Sigorta Hukukunun Kaynakları

Hukukun nasıl ve ne suretle meydana geldiklerini ifade ederler. Hukukun 3 tür kaynağı vardır. Bunlar yazılı, yazısız ve yardımcı kaynaklardır.

 

 

Sigorta Hukukunun Yazılı Kaynakları Türk Ticaret Kanunu TTK 'nın 5. kitabı ve bunun dışındaki hükümleri Borçlar Kanunu, TTK md. 1264/1 uyarınca eğer TTK 5. Kitabında hüküm bulunamıyorsa Sigorta Sözleşmeleri Hakkında B.K ilgili hükümleri uygulanır. Sigorta Murakabe Kanunu, 1168 Sayılı Mükerrer Sigorta İnhisarı Hakkında Kanun.

 

 

 

Yazısız Kaynaklar

Herhangi bir makam tarafından konulmayan, kendiliğinden oluşan, toplum vicdanında yer alan ve bazı hukuk dallarında tali (ikinci derecede) hukuk kaynağı olan yazısız hukuk kurallarıdır. Hukuk sistemimizde örf adet hukuku olarak ifade edilir.

 

 

 

Yardımcı Kaynaklar

Bir hukuki uyuşmazlığın çözümünde hakimin gerekli olması durumunda yazılı ve yazısız kaynaklardan sonra başvurduğu kaynaklardır. Bunlar;

 

 

Doktrinler (ilmi görüşler): Tartışmalı olan hukukî konularda hukuk bilim adamlarının ileri sürmüş oldukları, görüş, düşünce ve kanaatlerdir.

 

İçtihatlar (Yargısal Kararlar): Mahkemeler tarafından verilen kararlardan çıkan hukuk kuralları olup başka mahkemeler tarafından örnek alman bir mahkeme kararıdır. Hakimler karar verirken davadaki olaya benzer bir olay hakkında üst mahkemelerin daha önce vermiş oldukları kararı dikkate alarak karar verirler. İşte örnek alınan bu üst mahkeme kararı, "içtihat" olarak kabul edilir.

 

 

 

E. SİGORTA SÖZLEŞMESİ KAVRAMLAR

 

 

 

Sigorta Primi

Prim sigortacının sigorta himayesini sağlama borcunun karşılığıdır. Kısaca sigortanın ücreti veya rizikonun bedelidir. Primin iki unsuru vardır.

 

 

Safı Prim: Safı prim rizikonun matematiksel ifadesidir. Rizikonun gerçekleşmesi halinde sigortacının ödeyeceği tazminatı karşılar.

 

 

Prim Yükü: Prim yükü safı prime yapılan zamdır. Bu zam sigorta işletmesinin masraflarını karşılamaya yarar. Ayrıca primin iki ana ilkesi vardır.

 

a- Primin rizikoya uygun olması

b- Primin bölünebilirliği ilkesi

 

 

Sigorta Bedeli

Sigorta bedeli, riziko gerçekleşince sigortacının tazmin edeceği en yüksek miktardır. Taraflarca kararlaştırılır ve genellikle poliçede gösterilir. Poliçede gösterilmemişse, zarar sigortalarında rizikonun gerçekleştiği andaki menfaat değeri aynı zamanda sigorta bedeli sayılır.

 

 

Sigorta Ettiren

Sigorta ettiren sigortacı ile akit yapan, sözleşmeye taraf olan kimsedir. Ancak bir sigorta ilişkisinde akdin bu iki tarafından başka ilgili üçüncü kişilerin görülmesi mümkündür. Örneğin Sigortalı malı iktisap eden, gayrimenkul üzerindeki rehinli alacaklı, zarar gören kişiler veya lehdar buna örnek teşkil edebilir.

 

 

Sigorta Sözleşmesi

Sigortalının menfaatini ihlal eden tehlikenin gerçekleşmesi halinde, tazminat vermeyi veya sigortalının hayatında meydana gelen belli olaylar üzerinde ödemede bulunmayı taahhüt eder. Sözleşme ile her iki taraf birbirlerine karşılıklı olarak edim yükümlülüğüne altına girer.

 

 

Sigorta sözleşmesini (poliçe) öteki sözleşmelerden ayıran özellik, sigortacının edim yükümlülüğünün gelecekte belirli olmayan olgulara (sigorta edilen menfaatin tehlikeye maruz kalmasına) bağlı olmasıdır.

 

 

F. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN ÖZELLİKLERİ

 

Sigorta sözleşmesi TTK.nu 1263. maddesinde tarif edilmiş olup; "Sigorta bir akittir ki, bununla sigortacı bir prim karşılığında diğer bir kimsenin para ile ölçülebilir bir menfaatini zarara uğratan bir tehlikenin (bir rizikonun) meydana gelmesi halinde tazminat vermeyi yahut bir veya birkaç kimsenin hayat müddetleri sebebiyle veya hayatlarında meydana gelen belli bir takım hadiseler dolayısıyla bir para ödemeyi veya sair edalarda bulunmayı üzerine alır."

 

 

 

Sigorta Sözleşmesinin Nitelikleri

Sigorta akdi bir özel hukuk akdidir. Sigorta akdi TTK da düzenlenmiş olsa da taraflara çeşitli borçlar yükleyen bir Borçlar hukuku akdidir. Sigorta akdi karşılıklı her iki tarafa da tam borç yükler. Sigorta akdi ivazlı bir akittir. Sigorta akdi sürekli borç doğuran bir akittir. Sigorta akdi rızai bir akittir. Sigorta akdi dürüstlük ve iyiniyet esasına bağlıdır. Sigorta akdi şekilsiz bir akittir. Sigorta akdi şarta bağlı değildir.

 

 

 

Sigorta sözleşmesinin Yazılı olması

TTK.nun 1265. maddesi: "sigortacı, sigorta ettirene sigorta mukavelesi gereğince, her iki tarafın sahip olduğu hak ve borçları gösteren ve kendi tarafından imza edilen bir sigorta poliçesi veya onun yerine geçmek üzere bir muvakkat sigorta ilmühaberi(geçici sigorta belgesi) ekleriyle beraber vermeye mecburdur. Sigortacı istediği takdirde sigortalı dahi poliçe veya ilmühaberin ve eklerinin bir örneğini imzalayarak sigortacıya vermekle mükelleftir." Hükmü ile sigortacıya poliçe verme borcunu oluşturmuştur

 

 

 

Sigorta Sözleşmesinde Asgari Neler Yazılmalı

-Sigortacının ve sigorta ettirenin ve varsa sigortadan faydalanan kimselerin ad ve soyadı veya ticaret unvanı ve ikametgâhları.

-Sigortanın konusu.

-Sigortacının üstüne aldığı rizikolarla bunların başlayacağı ve son bulacağı an.

-Sigorta Bedeli.

-Primin tutarı ile ödenme /amanı ve veri.

-Sigortacının üstüne aldığı rizikoların hakiki mahiyetlerini tamamen tayine yarayacak bütün haller,

-Tanzim tarihi.

-Sigorta Genel Şartları.

 

 

 

Sigortacılık Kanununa Göre Sigorta Sözleşmesi

Sigorta sözleşmesinin ana muhtevası, Müsteşarlıkça onaylanan ve sigorta şirketine aynı şekilde uygulanacak olan genel şartlara uygun olarak düzenlenir. Ancak, sigorta sözleşmelerinde işin özelliğine uygun olarak özel şartlar tesis edilir.Hu hususlar, sigorta sözleşmesi düzenlenmesinde özel şartlar başlığı altında herhangi bir yanılgıya neden olmayacak şekilde açık olarak belirtilir.

 

Hayat sigortalarına ilişkin sözleşmelerin yapılmasına dair teklifnamenin, sigorta şirketine ulaştığı tarihten itibaren 30 gün içinde sigorta şirketi tarafından reddedilmemesi halinde sigorta sözleşmesi yapılmış olur.

 

Sigorta şirketi ve sigorta acenteleri tarafından, gerek sözleşmenin kurulması gerekse sözleşmenin devamı sırasında sigorta ettiren, lehdar ve sigortalıya yapılacak bilgilendirmeye ilişkin hususlar yöneltmelikle düzenlenir.

 

 

Sigorta sözleşmelerinde kapsam dahiline alınmış olan riskler haricinde, kapsam dışı bırakılmış riskler açıkça belirtilir. Belirtilmemiş olan riskler teminat kapsamında sayılır. Sigorta sözleşmesinde yabancı kelimelere yer verilemez.

 

 

Sigorta Sözleşmesinde Süre

 

Sigorta akdinin bir diğer unsuru da akdin devam süresidir. Bu süre akdin kuruluş anından yani sigortacının kabul beyanının, icapta bulunan sigorta ettirene varmasından itibaren işlemeye başlar. Sigorta süresine hem sigortacı hem de sigorta ettiren uymak zorundadır. Kural olarak sürenin bitiminden önce akdi sona erdirme imkânları yoktur. Trafik sigortasında süre, sözleşmenin yapıldığı günün öğlen saati olan 12.00 de başlar ve biteceği tarihteki günün yine 12.00 da biter.

 

 

Sigorta Sözleşmesinde Uygulanacak Hükümler

Emredici nitelikteki Hükümler, Akit(Sözleşme) Hükümleri, TTK'nın Sigorta Hukukuna dair hükümleri, Borçlar Kanunu, Ticari Hükümler, Ticari Örf ve Adet, Genel (Umumi) Hükümler.

 

 

Sigorta Akdinin Kuruluşu

Sigorta Akdinin Akit Serbestisi İlkesine Göre Kurulması

 

Sigorta Akdi rızai bir akittir. Sigorta ettirenin ve sigortacının karşılıklı ve birbirine uygun iradelerini.serbestçe beyan etmeleri (yani icap ve kabul) ile akit kurulmuş olur.

 

 

Sigorta Akdi Kurma Zorunluluğu

Türk Özel Sigorta Hukukunda bazen kanundan bazen de kanundan başka tasarruflardan doğan akit kurma mecburiyeti vardır. Bu mecburiyet sonucunda kurulan sigortalara Mecburi/Zorunlu Sigortalar diyoruz. Mecburi sigortanın en güzel örneği Mecburi Trafik Sigortalarıdır.

 

 

Sigorta Akdinin Yürürlüğe Girmesi

 

Kural: Sigorta Akdi, primin veya ilk taksidinin ödendiği tarihten itibaren yürürlüğe girer (Akdin maddi başlangıcı). Başka bir ifadeyle, sigortacı, primin veya ilk taksidinin ödendiği tarihten itibaren gerçekleşen rizikolardan sorumlu olur.

 

 

 

Sigorta Akdinin Yürürlüğe Girişinde İstisnalar

 

1 - Kanuni İstisna

Kara ve denizde mal taşıma sigortalarında sigorta akdi kurulduğu tarihte yürürlüğe girer. Yani sigortanın şekli başlangıcı ile maddi başlangıcı aynı tarihe başlar. Bu tarihten itibaren gerçekleşen rizikolardan sigortacı sorumludur.

 

 

 

2- Akdi İstisna

Sigorta akdinin primin veya ilk taksidinin ödendiği tarihte yürürlüğe gireceği kuralı sigorta ettiren lehine olmak üzere taraflarca değiştirilebilir.

 

 

 

Sigorta Akdinin Değiştirilmesi

Taraflarca sigorta akdinin şartlarında yapılacak değişiklikler eskisine ek bir sözleşme(zeyilname) imzalanarak gerçekleştirilebilir.

 

 

Sigorta Akdinin İspatı

Sigorta akdinin ispatı için kural olarak yazılı delil gerekir. Yazılı delillerin başında poliçe gelir. Ancak poliçe, sigorta akdinin yegane ispat aracı değildir. Poliçenin yanı sıra zeyilname, mektup, telgraf, ticari defterler de sigorta akdinin ispatına yarayabilirler. Ayrıca sigortacının ikrarı da bir ispat vasıtasıdır.

 

 

Sigorta Akdinin Hükümleri (Borç ve Sorumluluklar)

Sigorta akdinin tam iki taraflı yani karşılıklı bir akit olması nedeniyle, taraflardan birinin borcu, diğerinin alacağını teşkil eder.

 

 

G. PRİM ÖDEME BORCU (SİGORTA ETTİREN AÇISINDAN)

 

Prim sigortacının, sigorta himayesi sağlama borcunun karşı edimini teşkil eder. Karşılıklı sigortada prim aidat adını alır. Prim sigorta akdinin bir unsurudur.

 

a- Prim Borçlusu

Prim ödeme borcu, kural olarak, akdin diğer tarafı sıfatıyla sigorta ettirene aittir. Sigorta ettirenin ölümü halinde.prim borcundan mirasçılar sorumludur.

 

b- Prim Alacaklısı

Prim alacaklısı sigortacıdır. (Bu kişiler ise; Sigorta Şirketi, Sigorta Şirketinin sözleşmeyle yetki verdiği acenteleri ve acentelerin yetkili temsilcileri)

 

 

Prim Borcunun Kapsamı

 

Miktar: Sigorta ettiren akit ile belirlenen primi öder. Miktar sözleşmede yazılıdır.

 

 

Primin Tenzili: Bir yıldan uzun süreli yapılan sigorta akitlerinde, eğer prim rizikoyu ağırlaştıran sebepler göz önünde bulundurularak belirlenmişse, bu sebeplerin ortadan kalkması halinde, sigorta ettiren gelecek yıllar için primden tenzilat yapılmasını talep edebilir.

 

 

 

Ödeme Şekli

Prim, kural olarak, para ile (nakden) ödenir. Sigortacı ile sigorta ettiren anlaşarak, başka bir ödeme şekli kararlaştırabilirler. Prim kural olarak, bir defada ( peşinen) ödenir. Ancak taraflar primin taksitle ödenmesini de kararlaştırabilirler.

 

 

 

Ödeme Zamanı

Sigorta akdi kurulunca, sigortacının poliçe verme mükellefiyeti doğar. Poliçenin düzenlenip,sigorta ettirene verilmesini takiben de, kural olarak sigorta ettirenin prim borcu muaccel olur.

 

 

İstisna: Kara ve deniz yoluyla taşıma sigortalarında poliçe düzenlenmemiş olsa dahi, akdin kurulduğu anda sigorta ettirenin prim borcu muaccel olur.

 

 

 

Ödeme Yeri

Prim borcu, Borçlar Kanunundaki genel kuralın (para borcunun, alacaklının ikametgâhında ödenmesi, BK.md.73/1) tersine, sigorta ettirenin yani borçlunun ikametgâhında ödenir. Bu tür ödemeden amaç sigorta ettirene kolaylık sağlamaktır. Bu düzenlemenin aksi taraflarca kararlaştırılabilir.

 

 

Primin Ödenmemesinin Hukuki Sonuçları

Primin ilk taksidinin ödenmemesi halinde; sonuçları şu şekilde belirlenebilir:

Sigortacının sorumluluğunun primin ilk taksidinin ödenmesinden sonra başlayacağı hallerde; Primin ilk taksidinin poliçenin teslim edildiği günün bitimine kadar ödenmesi gerekmektedir. Bu süre içinde ödeme yapılmaması halinde, sigorta himayesi başlamayacağı gibi, sigorta ettiren kendiliğinden temerrüde düşecektir.

 

Sigortacının sorumluluğunun primin ilk taksidinin ödenmesinden önce ( sözleşmenin kurulması/ poliçenin teslimiyle birlikte) başlayacağının kararlaştırıldığı hallerde; Poliçenin tesliminden itibaren 30 gün içinde, primin ilk taksidinin ödenmesi gerekmektedir. 30 günlük sürenin ilk 15 gününde sigortacının sorumluluğu (sigorta himayesi) mevcuttur.Yani, rizikonun bu süre içinde gerçekleşmesi halinde, sigortacı tazminat ödemekle yükümlüdür.

 

 

Prim Borcunun Sona Ermesi

Sigorta akdi kanuni veya herhangi bir sebeple sona ermişse, sona erme tarihinden sonraki döneme ilişkin prim borcu da ortadan kalkar. Ödenmişse, sigorta ettirene iade edilir. Bu husus primin sigorta himayesinin karşılığını teşkil etmesi esasının bir neticesidir.

 

 

Sigortalı Malın Sahibinin Değişmesi

TTK: 1303.m: "Mukavele müddeti içinde sigorta edilen malın sahibi herhangi bir surette değişmişse, mukavelede aksine hüküm olmadıkça sigortadan doğan hak ve borçlar o malın rizikosu kendisine ait olduğu tarihten itibaren yeni sahibine intikal eder.”

 

 

H. SİGORTA SÖZLEŞMESİNİN SONA ERMESİ

1-Süre: sigorta sözleşmesinde öngörülen sürenin bitiminde sözleşme sona erer.

2-Rizikonun gerçekleşmesi; sigorta edilen rizikonun sigorta süresi içinde gerçekleşmesi ile tam ziya varsa sigorta sözleşmesi sona erer. Kısmi hasarda, kalan kısım için sigorta himayesi devam eder.

3-Sigorta konusunun ortadan kalkması ile; (sigorta himayesi dışında bir riziko sebebiyle zayi olma).

4-Taraflardan birinin feshi ile.

5-Sözleşmenin taraflarının Anlaşma ile,

 

6-Aciz Haline düşme;(TTK.nun 1302.maddesinde düzenlenmiştir.)

 

 

 

I. KARAYOLU TAŞIMALARINDA MALİ SORUMLULUK VE SİGORTA ZORUNLULUĞU

(KARAYOLU TAŞIMA KANUNU VE KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU)

 

 

 

MALİ SORUMLULUK SİGORTALARI

Sorumluluk Sigortaları "genel tanım" içinde, sigortalının üçüncü şahıslara vereceği zararlar sonucu, karşılaşacağı tazminat taleplerini, sigorta şirketinin karşıladığı poliçeler olarak ifade edilebilir.

 

 

 

 

Karayolları Motorlu Araçlar Mali Sorumluluk Sigortaları

Aracın işletmesinin bir kimsenin ölümü veya yararlanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde motorlu aracı işletenin sorumluluğunu karşılamak üzere yapılması zorunlu sigortaya; Mali Sorumluluk Sigortası denir. Zorunlu mali sorumluluk sigortası bulunmayan araçlar, trafikten men edilir.

 

Kazayı yapan aracın tespit edilmesi durumunda; mali sorumluluk sigortasını yaptırmamış olan araçların kazalarında; sigortacının iflası durumlarında ve çalınmış ve gasp edilmiş araçların meydana getirdikleri kazalardaki bedensel zararları karşılamak amacıyla Garanti Fonu oluşturulmuştur

Karayolları Motorlu Araçlar Mali Sorumluluk Sigortaları genel olarak motorlu aracın işletilmesi sırasında üçüncü şahıslara verilen zararları karşılayan sigortalardır. Bu branş altında üç farklı sigorta vardır. Bunlar:

 

1. Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (Trafik sigortası),

2. Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası,

3. Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası

 

 

MADDE 17. Şehirlerarası ve uluslararası yolcu taşımacıları; duraklamalar dahil olmak üzere yolcunun kalkış noktasından, varış noktasına kadar geçecek süre içinde meydana gelecek bir kaza nedeniyle yolcunun ölümü, yaralanması ya da eşyasının zarara uğramasından dolayı sorumludur. (Zorunlu karayolu taşımacılık malî sorumluluk sigortası)

 

 

MADDE 18: Taşımacılar, yolcuya gelebilecek bedenî zararlar için bu Kanunun 17 nci maddesinden doğan sorumluluklarını sigorta ettirmek zorundadır. Ancak, Hazine Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlık gerekli gördüğü takdirde, tespit edeceği yabancı ülkelerde ortaya çıkabilecek zararları teminat kapsamı dışında tutabilir. Bu Kanunda öngörülen karayolu taşımacılık malî sorumluluk sigortası Türkiye'de karayolu motorlu araçlar zorunlu malî sorumluluk sigortası branşında ruhsatı bulunan sigorta şirketleri tarafından yapılır.

 

 

Hak sahiplerinin çokluğu ve zorunlu malî sorumluluk sigortası

MADDE 19. Hak sahiplerinin tazminat alacakları, sigorta sözleşmesinde öngörülen teminattan fazla ise hak sahiplerinden her birinin sigortacıya karşı yöneltebileceği tazminat talebi, teminat tutarının tazminat alacakları toplamına olan oranına göre indirime tâbi tutulur. Başka tazminat taleplerinin bulunduğunu bilmeksizin hak sahiplerinden birine veya birkaçına kendilerine düşecek olandan fazla ödemede bulunan iyi niyetli sigortacı, yaptığı ödeme çerçevesinde diğer hak sahiplerine karşı da borcundan kurtulmuş sayılır.

 

Meydana gelen zarar öncelikle taşımacının sorumluluk sigortasından karşılanır. Bu sorumluluk sigortası ile karşılanamayan zararlar için 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre yapılması zorunlu olan malî sorumluluk sigortasına müracaat edilir.

 

 

 

Zamanaşımı

MADDE 24. Bu Kanuna göre yapılan sorumluluk sigortası sözleşmelerinden doğan her türlü tazminat davası, hak sahibinin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve her halde zarara neden olan olay tarihinden itibaren 10 yıl sonra zamanaşımına uğrar.

 

Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğmakta ve 765 sayılı Türk Ceza Kanununda bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörülmekte ise tazminat davasında bu ceza zamanaşımı uygulanır.

Sorumluluk sigortasında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak 2 yılda zamanaşımına uğrar.

 

 

 

Yetkili mahkeme ve icra daireleri

MADDE 25. Sigorta sözleşmesinden doğan anlaşmazlıklar, tazminat ve rücu talepleri nedeni ile açılacak davalarda ve icra takiplerinde yetkili mahkeme veya icra daireleri; sigorta şirketinin veya şubesinin, sigorta sözleşmesini yapan acentenin, sigortalının, hak sahibinin, rücu edilenin ikametgâhındaki veya zarara yol açan olayın meydana geldiği yerdeki mahkeme ve icra daireleridir.

 

 

 

Zorunlu sigortaları yaptırmadan taşıma yapanlar;

Denetimler sırasında “zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigortası” ile “karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortasının yapılmadığı ortaya çıkarsa, taşımanın başlamış olması halinde, taşımanın devamına ilgili denetim elemanlarınca en yakın yerleşim noktasına kadar izin verilmektedir, bu yerleşim noktasında gerekli sigortanın yaptırılması halinde taşımaya devam edilmekte ve ayrıca ilgili makamlarca durum bakanlığa bildirilmektedir.

 

 

Türkiye'de başlıca zorunlu sigortalar Trafik Sigortası ile Zorunlu Deprem Sigortası'dır. Taşımacılıkla ilgili olan, yolcu taşımacılığında Zorunlu Ferdî Koltuk Sigortası, Tehlikeli maddeler zorunlu sorumluluk sigortası, Tüp Gaz Zorunluluk Sorumluluk Sigortası, yük ve eşya taşımacılığında Yurtiçi Nakliyecinin Sorumluluk Sigortası ve Uluslararası nakliyelerde CMR Sigortası'dır.

 

 

 

J. MALİ SORUMLULUK SİGORTASI TÜRLERİ

1-Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Malî Sorumluluk Sigortası: Trafik sigortasının limitleri üzerinde üçüncü şahıslara zarar verilmesi durumunda bu zararı poliçede belirtilen limitlere kadar karşılar. Yapılması zorunlu değildir. Sigorta Türkiye sınırları içinde geçerlidir.

 

 

 

2-Otobüs Zorunlu Koltuk Ferdî Kaza Sigortası: Sigortacı, uluslararası yolcu taşıyan otobüslerde seyahat eden yolcular, sürücüler ve yardımcılarının seyahat süresince maruz kalacakları her türlü kazanın neticelerine karşı teminat vermektedir.

 

 

3-Okul Servis Araçları Ferdi Kaza Sigortası: Okul servis aracında bulunan öğrenciler, rehber öğretmenler ile sürücüler ve yardımcıları, taşıma hizmetinin başlangıcından bitimine kadar, maruz kalacakları her türlü kazaların neticelerine karşı teminat altına alınırlar.

 

 

4-İşveren Malî Sorumluluk Sigortası: Sigortacı, işyerinde meydana gelebilecek iş kazaları sonucunda, işverene yüklenebilecek hukuki sorumluluk nedeniyle, işverenden talep edilecek ve S.S.K.'nın sağladığı yardımların üstündeki ve dışındaki teminat talepleri ile, yine aynı kurum tarafından işverene karşı iş kazalarından dolayı ikame edilebilecek rücu davaları sonucunda ödenecek tazminat miktarını, poliçede yazılı limitlere kadar temin eder.

 

 

 

5-Asansör, Lift, Asılı Reklamlarla İlgili Sorumluluk Sigortası: Sigortacı sözleşme ile sürekli bakıma tabi olan marka, tip, kullanış tarzı, taşıma kapasitesi ile adresi poliçede gösterilen asansör veya asansörlerle ilgili olarak meydana ilebilecek kazalar, saç ve pleksi reklam panolarının ilişerek maddi veya bedeni zararlar meydana getirmesi sonucu, üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek tazminat taleplerini poliçede yazılı meblağlara kadar temin eder.

 

 

6-Üçüncü Şahıslar Malî Sorumluluk Sigortası: Sigortalı, bir işin yapılması esnasında, üçüncü şahısların ölmesi, yaralanması, sakatlanması ve mallarında kayıp ve hasar meydana gelmesi halinde mevzuat hükümleri çerçevesinde ve belli limitler dâhilinde, sigorta ettirenin hukuki sorumluluğunu teminat altına alır.

 

 

7-Tehlikeli Maddeler Zorunlu Sorumluluk Sigortası: Sigortacı; yanıcı, parlayıcı ve yakıcı maddeleri üreten, depolayan, nakleden veya satanların, bu mesleki faaliyetleri nedeniyle, bu maddelerin doğrudan doğruya neden olduğu olaylar sonucu,' kusurları olsun veya olmasın üçüncü kişilere verdikleri bedeni ve maddî zarar sorumluluklarını belirli limitlere kadar temin eder.

 

 

 

8-Tüp gaz Zorunlu Sorumluluk Sigortası: Likit Petrol Gazı (LPG) üreten firmaların, doldurdukları veya doldurttukları ve yetkili bayileri aracılığı ile doğrudan doğruya tüketiciye ulaştırdıkları tüplerin, kullanılmak üzere bulundukları yerlerde infilâkı, gaz kaçırması, yangın çıkarması sonucu (kusurları olsun veya olmasın) verecekleri bedeni ve maddi zararlar, belirli limitler dâhilinde sigortacı tarafından karşılanır.

 

 

 

9-Otel Malî Sorumluluk Sigortası: Sigortacı, sigorta ettiren otel sahibi veya otel İşletmecisine, otelde kalan müşterilerin yiyecek ve içeceklerden kaynaklanan gıda zehirlenmelerine, otelde konaklama esnasında veya otelin havuz, sauna ve diğer tesislerinde karşılaşacakları maddi ve bedeni zarar ve ziyan taleplerine karşı teminat vermektedir.

 

 

10-Meslekî Sorumluluk Sigortası: Sigortacı sigortalısı olan ve genellikle doktor, mühendis mâli müşavir gibi hizmet sektöründe faaliyet gösteren kişilerin müşterilerine girebilecekleri maddî ve bedenî zarar taleplerini teminat altına almaktadır.

 

 

11-Tekne Malî Sorumluluk Sigortası: Sigorta şirketi, sigorta yaptıran donatanın, tekne sahibine karşı meydana gelen zarar ve ziyan taleplerine karşı teminat vermektedir.

 

 

 

12-Yangın İnfilâk Malî Sorumluluk Sigortası

     a. Kiracının Malike Karşı Sorumluluğu: Sigortacı, kiracının, kiraları vereceği zarar nedeniyle veya kira intifa (faydalanma) kaybına sebebiyet vermesinden doğacak zararları teminat altına alır.

 

    b. Malikin Kiracıya Karşı Sorumluluğu:  Sigortacı, malikin kiralanan bina sebebiyle kiracıya karşı doğacak hukukî sorumluluğunu karşılar.

    c. Malik veya Kiracının Komşuluk Sorumluluğu: Sigortacı bu teminat ile malik veya kiracının, yangın veya infilak halinin komşu bina ve mallara sıçraması yüzünden vereceği zararları karşılar.

 

 

 

13. Emtia Nakliyat Sigortaları

Kara, deniz, hava ve demiryolu ile taşınan tüm ticari emtia çeşitlerinin nakliyatlarını, yolculuk esnasındaki muhtemel risklere karşı güvence altına alır.

 

 

 

Emtia Poliçe Türleri

a) Kati Poliçeler: Nakliyat sigorta sözleşmesi yapılırken sigortaya gerekli her türlü bilginin yer aldığı kesin poliçelerdir.  

 

b) Muvakkat Poliçeler: Sigorta sözleşmesi yapılırken sevkiyat ile ilgili bazı bilgilerin (malın değeri, gemi adı gibi) eksik olduğu daha sonra eksikliklerinin bildirileceği kaydı ile teminat verilen poliçelerdir. Bu poliçelere flotan poliçe de denir.  

 

c) Abonman Poliçeler: Sigortalının bütün sevkiyatını sigorta ettirmeyi yükümlendiği sözleşmelerde bu sözleşmenin yürürlükte kaldığı poliçelerdir. Bir yıl süre içinde yaptırılan sigortalar dolayısıyla ödenen veya ihbar edilen hasar toplamının, aynı sürede ödenen safi prim tutarının %50'sini geçmemesi ve bu bir yıl içinde en az beş sevkiyatın yapılıp, sigorta edilmiş bulunması ve bir yıl içinde ödenen net prim tutarının (harp ve grev primleri hariç) 5.000.000.- TL.'sına ulaşması şartıyla 15. ayın bitiminde (harp ve grev primleri hariç tutulmak suretiyle) %10 oranında prim iadesi yapılır.

 

 

 

14. Trafik Kanunu ve Trafik Sigortası

-Trafik Sigortası (Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Malî Sorumluluk Sigortası): Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder. Üçüncü şahıslara verilen zararları belirli limitlere kadar karşılar. Yapılması zorunludur. Bu sigorta Türkiye sınırları içinde geçerlidir

 

 

 

Teminat Dışında Kalan Haller

Aşağıdaki haller sigorta teminatı dışındadır:

a)       İşletilme halinde olmayan araçların sebep olacağı zararlar,

b)       İşleten tarafından ileri sürülecek tazminat talepleri.

c)        İşletenin eşinin, usul ve fürunun, kendisine evlat edinme ilişkisi ile bağlı olanların ve birlikte yaşadığı kardeşlerinin mallarına gelen zararlar nedeniyle ileri sürebilecekleri talepler,

d)       Zarar görenlerin beraberinde bulunan bagaj ve benzeri eşya dışında araçta veya römorklarda taşınan eşyanın uğrayacağı zararlardan dolayı işletene karşı ileri sürülecek talepler.

e)   Manevi tazminat talepleri.

f)    İşletenin. Karayolları Trafik Kanunu uyarınca eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği talepler.

 

g) İşletenin aracına veya bu araç vasıtasıyla çekilen römorklara ve yarı römorklara veya çekilen araçlara gelecek zararlar nedeniyle ileri sürülecek talepler.

h) Motorlu araçlarla ilgili mesleki faaliyetlerde bulunan teşebbüslere, gözetim, onarım, bakım, alım-satım, araçta değişiklik yapılması amacı ile veya benzeri bir amaçla bırakılan aracın sebep olacağı zararlara ilişkin her türlü talepler.

 

i) Aracın, yetkili makamların izniyle tertip olunan yarışlara katılması veya yarışlara katılan araçlara eşlik etmesi ile gösteride kullanılması sonucunda meydana gelecek zararlar.

j) Çalman veya gasp edilen araçların sebep oldukları ve Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletenin sorumlu olmadığı zararlar ile aracın çalındığını veya gasp edildiğini bilerek binen kişilerin zarara uğramaları nedeniyle ileri sürülecek talepler ile çalan ve gasp eden kişilerin talepleri

k) Motorlu bisikletlerin kullanılmasından ileri gelen zararlar.

l) 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanununda belirtilen terör eylemlerinde ve bu eylemlerden doğan sabotajda kullanılan araçların neden olduğu ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletenin sorumlu olmadığı zararlar ile aracın terör eylemlerinde kullanıldığını veya kullanılacağını bilerek binen kişilerin zarara uğramaları nedeniyle ileri sürecekleri talepler, aracı terör ve buna bağlı sabotaj eylemlerinde kullanan kişilerin talepleri.

m) Dolaylı zararlar nedeniyle yöneltilecek tazminat talepleri.

 

 

 

Rizikonun Gerçekleşmesi Halinde Sigorta Ettirenin Yükümlülükleri

a)        Bu sözleşmeye göre, sorumluluğunu gerektirecek bir olayı, haberdar olduğu andan itibaren 5 gün içinde sigortacıya ihbar etmek,

b)        Sigortalı değilmişçesine gerekli kurtarma ve koruma önlemlerini almak ve bu amaçla sigortacı tarafından verilecek talimata uymak,

c)         Sigortacının talebi üzerine, olayın ve zararın nedeni ile hangi hal ve şartlar altında gerçekleştiğini ve sonuçlarını tespite, tazminat yükümlülüğü ve miktarı ile rücu hakkının kullanılmasına yararlı, elde edilmesi mümkün bilgi ve belgeleri gecikmeksizin vermek,

d)        Zarardan dolayı dava yolu ile veya başka yollarla bir tazminat talebi karşısında kaldığı veya aleyhine cezai kovuşturmaya geçildiği hallerde, durumdan sigortacıyı derhal haberdar etmek ve zarar ziyan talebine ve cezai kovuşturmaya ilişkin olarak almış olduğu ihbarname, davetiye ve benzeri tüm belgeleri derhal sigortacıya vermek,

e)         Sigorta konusu ile ilgili başka sigorta sözleşmeleri varsa bunları sigortacıya bildirmek.

 

 

 

Tazminat ve Giderlerin Ödenmesi

Sigortacı zarar ve ziyan talebinde bulunan üçüncü kişilerle doğrudan doğruya temasa geçerek anlaşma hakkını haizdir.

 

Ancak sigortacının yazılı izni olmadıkça, sigorta ettiren tazminat talebini kısmen veya tamamen kabule yetkili olmadığı gibi zarar görenlere herhangi bir tazminat ödemesinde de bulunamaz.

 

 

 

Sigortacı;

a)        Talep edilen tazminat ve giderleri hak sahibinin, kaza ve zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu ve gerekli belgeleri sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren,

b)        Yaralanan kimselerin ilk yardım, muayene ve kontrol veya bu yaralanmadan ötürü ayakta hastane, klinik ve diğer yerlerdeki tedavi giderleri ile tedavinin gerektirdiği diğer giderleri, belgeleri ile birlikte kendisine başvurma tarihinden itibaren, 8 iş günü içinde sigorta teminat limitleri dahilinde öder.

 

 

Hasar halinde, hasar gören parça, onarımı mümkün değilse veya eşdeğeri parça ile değiştirilme imkanı yok ise yenisi ile değiştirilir. Bu durumda taşıtta birim kıymet artışı meydana gelse dahi bu fark tazminat miktarından indirilemez.

 

Dava açılması halinde, sigorta poliçesinde yazılı limitlere kadar davanın takip ve idaresi sigortacıya ait olup, sigorta ettiren, sigortacının göstereceği avukata gereken vekaletnameyi vermek zorundadır. Sigortacı dava masrafları ile avukatlık ücretlerini ödemekle yükümlüdür. Ancak, sigortacı bu masrafları sigorta bedelinin tazminata oranı dahilinde öder.

 

 

 

Zarar Görenlerin Haklarının Saklı Tutulması ve Sigortacının İşletene Rücu Hakkı

 

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebilir.

 

Sigorta ettirene başlıca şu nedenlerle rücu edilir:

 

 

 

a)        Tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kasti bir hareketi veya ağır kusuru sonucunda meydana gelmiş ise,

b)        İşleten, yetkili makamlardan izin almaksızın düzenlenen bir yarış için Karayolları Trafik Kanunu uyarınca yapılması gereken özel bir sigortanın yapılmamış olduğunu biliyorsa veya gerekli özeni göstermesi halinde bilebilecek durumda ise,

c)         Tazminatı gerektiren olay, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerine göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevkedilmesi sonucunda meydana gelmiş ise,

d)        Tazminatı gerektiren olay, işletenin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin veya motorlu aracın hatır için karşılıksız olarak kendilerine verilen kişilerin uyuşturucu veya keyif verici maddeler almış olarak aracı sevk ve idare etmeleri esnasında meydana gelmiş veya olay, yukarıda sayılan kişilerin alkollü içki almış olmaları nedeniyle aracı güvenli sürme yeteneklerini kaybetmiş bulunmalarından ileri geliyorsa,

e)         Tazminatı gerektiren olay, yolcu taşımaya ruhsatlı olmayan araçlarda yolcu taşınması veya yetkili makamlarca tespit edilmiş olan istiab haddinden fazla yolcu veya yük taşınması veya patlayıcı, parlayıcı ve tehlikeli maddeleri taşıma ruhsatı bulunmayan araçlarda, bu maddelerin parlama, tutuşma ve infilakı yüzünden meydana gelmiş ise,

 

f) Sigorta ettirenin, rizikonun gerçekleşmesi halinde, B.l maddesinde belirtilen, yükümlülükleri yerine getirmemesinden dolayı zarar ve ziyan miktarında bir artış olursa,

g) Tazminatı gerektiren olayın aracın çalınması veya gasledilmesi sonucunda olması halinde, çalınma veya gasledilme olayında işletenin kendisinin veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin kusurlu olduğu tespit edilirse.

 

 

 

Sigorta Ücretinin Ödenmesi

Sigorta ücreti, prim. Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı'na katılma payı ile sigorta sözleşmesine, bedeline veya primine ilişkin olarak mevcut ve ileride konulacak vergi, resim ve harçlardan oluşur.

Sigorta ücretinin tamamı, sözleşme yapılır yapılmaz poliçenin teslimi karşılığında peşinen ödenir.

 

 

Sigorta ettirenin beyanının gerçeğe aykırı veya eksik olması halinde, sigortacının sözleşmeyi daha ağır şartlarla yapmasını gerektirecek durumlarda, sigortacı durumu öğrendiği andan itibaren sekiz gün içerisinde prim farkının ödenmesi hususunu sigorta ettirene ihtar eder.

 

Sigorta ettiren ihtarın tebliğ tarihini izleyen sekiz gün içinde talep olunan prim farkını ödemez veya ödemeyeceğini bildirirse, sözleşme feshedilmiş olur.

 

 

Gerçeğe aykırı beyan hali, zararı doğuran olayın meydana gelmesinden sonra öğrenilmişse, sigortacı bu zarardan dolayı ödenmiş ve ödenecek tazminatın:

a)        Gerçeğe aykırı beyan, kasden yapılmış olması halinde tamamı için,

b)        Kasıt olmaması halinde ise, ödenecek tazminatın, alınan prim ile alınması gereken prim arasındaki oran kadar kısmı dışında kalan miktarı için, sigorta ettirene rücu edebilir.

 

 

 

Sigorta Ettirenin Sigorta Süresi İçinde İhbar Yükümlülüğü ve Sonuçları

Sigorta ettiren sözleşmeden sonra rizikoyu ağırlaştırıcı mahiyette meydana gelecek değişiklikleri durumu öğrenir öğrenmez en geç 8 gün içinde sigortacıya ihbarla yükümlüdür.

Sigortacı durumu öğrendiği andan itibaren 8 gün içinde prim farkının ödenmesi hususunu sigorta ettirene ihtar eder .Sigorta ettiren, ihtarın tebliğ tarihini takip eden sekiz gün içinde talep olunan prim farkını ödemez veya ödemeyeceğini bildirirse sözleşme feshedilmiş olur.

 

 

İşletenin Değişmesi

Ancak, sözleşme süresi içinde işletenin değişmesi halinde sigorta sözleşmesi, işletenin değiştiği tarihten itibaren 10 gün süresince herhangi bir işleme gerek kalmaksızın ve prim ödenmeksizin yeni işleten için de geçerlidir.

 

 

Tebliğ ve İhbarlar

Sigorta ettirenin ihbar ve tebliğleri, sigorta şirketinin merkezine veya sigorta sözleşmesine aracılık yapan acenteye noter aracılığıyla veya taahhütlü mektupla yapılır.

 

 

Sırların Saklı Tutulması

Sigortacı ve sigortacı adına hareket edenler sigorta ettirene ait öğrenecekleri ticari ve mesleki sırların saklı tutulmamasından doğacak zararlardan sorumludurlar.

 

 

Yetkili Mahkeme

Motorlu araç kazalarından dolayı hukuki sorumluluğa ilişkin davalar, sigortacının merkez veya şubesinin veya sigorta sözleşmesini yapan acentenin bulunduğu yer mahkemelerinden birinde açılabileceği gibi, kazanın meydana geldiği yer mahkemesinde de açılabilir.

 

 

 

Zamanaşımı

Motorlu araç kazalarından doğan zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin, zarar ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar

 

Dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve ceza kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş bulunursa, bu süre tazminat talepleri için de geçerlidir

 

Motorlu araç kazalarında tazminat yükümlülerinin birbirlerine karşı rücu hakları, kendi yükümlülüklerini tam olarak yerine getirdikleri ve rücu edilecek kimseyi öğrendikleri günden başlayarak 2 yılda zamanaşımına uğrar.

 

 

Özel Şartlar

Bu genel şartlara ve varsa bunlara ilişkin klozlara aykırı düşmemek ve sigortalı aleyhine olmamak koşulu ile özel şartlar konulabilir.

 

 

 

15. Karayolu Trafik Garanti Sigortası (KTGS)

Türkiye Sigorta ve Reasürans Şirketleri Birliği nezdinde Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı oluşturulmuştur. Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı'nın gelir ve giderlerinin denetimi Hazine Müsteşarlığı'na aittir.

 

 

 

KTGS Hesaptan Karşılanacak Zararlar

-Plakası tespit edilemeyen araçların vermiş olduğu bedenî zararlar,

-Zorunlu Malî Mesuliyet (Trafik) Sigortası olmayan araçların vermiş olduğu bedenî zararlar,

-Zorunlu Malî Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesindeki teminat tutarlarına ilişkin artış zeyilnamesi olmayan araçların vermiş olduğu bedenî zararlar,

-Çalınmış veya gasp edilmiş motorlu bir aracın kazaya neden olması halinde meydana gelen bedenî zararlar,

-Mali bünye zafiyeti nedeni ile bütün branşlarda ruhsatı iptal edilmiş veya iflas etmiş sigorta şirketlerinin Zorunlu Malî Mesuliyet (Trafik) Sigortası kapsamında ödemekle yükümlü olduğu maddi ve bedensel zararlar karşılanır.

 

Tazminat talepleri kaza tarihinde geçerli Zorunlu Mâli Mesuliyet (Trafik) Sigorta Poliçesinin teminat limitleri ve zarar verenin kusur oranı ile sınırlıdır.

 

 

 

Başvuru Sekli ve Süresi

Karayolu Trafik Garanti Sigortası Hesabı tarafından karşılanacak zararlardan herhangi biri ile karşı karşıya kalan mağdurların, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten itibaren 2 yıl ve her halükarda kaza gününden itibaren 10 yıl içinde yazılı olarak hesaba bizzat başvurmaları gerekmektedir.

 

 

 

Başvuru Sırasında Gerekli Belgeler

Hak sahiplerinin başvuru dilekçeleri ve aşağıda belirtilen belgelerle başvurmaları gerekmektedir.

 

Ölüm Halinde Gereken Belgeler:

=> Trafik Kazası Tespit Tutanağı resmi tasdikli sureti,

=> Olayın mahkemeye intikal etmesi halinde mahkeme karan,

=> Ölüm raporu,

=> Ölenin mesleği ile gelir durumunu ve desteklik ilişkisini gösterir belge.

=> Hak sahiplerine Sosyal Güvenlik Kurumlarından gelir bağlanmış ise, bağlama kararı ile bağlanan gelirin peşin değerini gösteren belge,

=> Aile nüfus kaydı aslı ve veraset ilamı,

 

Yaralanma Halinde Gereken Belgeler:

=> Trafik kazası tespit tutanağı resmi tasdikli sureti,

=> Hastane raporu aslı veya resmi tasdikli sureti,

=> Dökümlü tedavi faturalan asılları,

=> Maluliyet söz konusu ise, maluliyet oranını gösterir hastane raporu aslı veya resmi tasdikli sureti,

=> Olayın mahkemeye intikal etmesi halinde mahkeme kararı.

 

 

Hesaptan Karşılanmayacak Zararlar

-Manevî zararlar,

-Bedensel zararlar dışında kalan her türlü maddi zararlar

-Kazaya neden olan aracın işletenin veya sürücüsünün zararları,

-Motorlu aracı çalan veya gasp edenlerle, bunlara yardımcı olanların ve bu durumu bilerek araca binen sürücü veya yolcu zararları,

-Motorlu araçların yarış için bulunması gereken sigortayı yaptırmaksızın yarışa katılması durumunda kişilere verdiği bedeni zararlar,

 

-İşletenin eylemlerinden sorumlu tutulduğu kişilere karşı yöneltebileceği zararlar,

-İşleten tarafından ileri sürülebilecek tazminat talepleri,

-Motorlu bisikletin sebep olduğu kazalardan doğan zararlar,

-Motorla araçlarla ilgili meslekî faaliyette bulunan kimselere motorlu aracın bırakılması sırasında kişilere gelen zararlar,

-Hastalık ve ferdî kâza sigortası yapan sigorta şirketlerinin rücu talepleri,

 

 

16. Yeşil Kart Sigortası (Uluslararası Taşıt Mali Mesuliyet Sigortası):

 

Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortasının yurtdışında geçerli olan şeklidir. Bu sigortanın tanzimi ile her ülke sınırında, o ülkenin mecburi trafik sigortasını yaptırma zorunluluğu ortadan kalkmış olur. Yeşil kart poliçesinin üzerinde yazılı olan ülkelerde geçerlidir.

 

 

 

Yeşil Kart Sigortasının güvence altına aldığı riskler:

Bu sigorta ile aracınızın yurt dışında ve Yeşil Kart'ın arkasında belirtilmiş olan üye ülkelerde kullanımı sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya maddi zarara uğranmasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, o ülkenin trafik kanununa göre size düşen hukuki sorumluluğu, teminat altına alır.  Prensip olarak yabancı plakalı araçlara Yeşil Kart tanzim edilemez. Yabancı aracın Türkiye 'de bulunduğu süre içerisinde Yeşil Kartının vadesinin dolması konusu araca azami 15 günlük süre için Yeşil Kart tanzim edilebilir.

 

Yeşil Kart tanziminde işletmeci dikkate alınır. Uzun süreli kiralanan araçlara işletmeci adına Yeşil kart tanzimi için mutlaka kira sözleşmesinin noterden tanzimi gerekmektedir.

Trafikten men ve noterden satış halleri dahil Yeşil Kartlar hiçbir halde başka bir araca ve kişiye devredilemez. Noter satışı halinde sigortalı durumu derhal sigortacıya bildirmek zorundadır.

 

 

 

 

Yeşil Kart Sigortası Yıllık Prim Tarifesi

Sigortalıdan tahsil edilecek prim beher risk grubunun, hizasında yazılı EURO tutarıdır. % 5 Gider Vergisi fiyatlara dahil değildir.

Otomobil (A)1 yıl için 400.- EURO

Minibüs (M) 1 yıl için 550.- EURO

Otobüs (E ) 1 yıl için 850.- EURO

Kamyon - Çekici (C ) 1 yıl için 1.200.- EURO

Römork (F ) Bir çekiciye bağlı olmak ve bağlı römork sayısı (4) 'ü geçmemek kaydı ile her bir römork için 150.-EURO

Kendi kendine hareket edenler (15 günlük) 125.- EURO

Kendi kendine hareket edenler (30 günlük) 175.-EURO

Otomobil tarafından çekilenler (15 günlük) 125-EUEO+Çeken araç primi

Otomobil tarafından çekilenler (30 günlük) 175.-EURO+Çeken araç primi

Motosiklet (B )

15 Günlük 75.-EURO

30 Günlük 100.-EURO

 

 

17. Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigortaları

 

    a. CMR Sigortası (Uluslararası Karayolu Mal Taşımacılığı Anlaşması):

 

Taşıma işini üstlenen taşıyıcıların, karayolu ile gerçekleştirdikleri nakliyeyi anlaşma imzalayan ülkelerden birine veya birinden yapmış olmaları halinde malların tesliminden sonra bile meydana gelecek ziyan ve hasarlardan taşıyıcı sorumludur. Sigortacı bu sorumluluğu üstlenir.

 

    b. Ambar Malî Sorumluluk Sigortası: Sigortacı, kamyonla nakliyatı gerçekleştiren sigortalısının, bir kaza sonucu, taşınan malda meydana gelen zarardan dolayı mal sahibine karşı olan sorumluluğunu teminat altına almaktadır.

    c.Yurtiçi Taşıyıcının Malî Mesuliyeti Sigortaları: Türkiye sınırlan dâhilinde taşımacılık yapan nakliyeci firmaların, kusurları neticesinde taşıdıkları mala verecekleri zararlardan doğan sorumluluklarını poliçede belirlenmiş bir limite kadar sigorta eder.

 

 

 

Yurtiçi Taşıyıcının Mali Mesuliyeti Sigortalarında Fiyatlandırma

 

1) Yıllık plaka bazında fiyatlandırma: Burada sigortalı, poliçenin yapılması aşamasında, kullandığı tüm öz mal ve kiralık araçlarının plakalarını sigorta şirketine bildirmekte, bu araçların her birine yıllık olarak bir prim tahakkuk ettirilmektedir.

2) Seferden önce bildirim esasına göre fiyatlandırma: Burada nakliyeci firma, her sefere çıkan aracını sefer başlamadan önce, taşınan malın cinsini, sefer yerini, sigorta bedelini, plaka numarasını, yükleme ve yola çıkış tarihlerini gösteren bir liste dahilinde şirket merkezine sıra numarası vererek bildirmekle yükümlüdür.

3) Yıllık taşınacak toplam emtia bedeli üzerinden blok primli fiyatlandırma: Taşıyıcının bildireceği ve sigorta dönemi içinde gerçekleştireceği poliçeye konu sevkıyatların toplam tahmini tutarı üzerine ayarlama fiyatının uygulanması sonucu tespit edilen primin önemli bir kısmı minimum ve depo prim olarak ve taksitler halinde tahsil edilir. Böylece, sigortacı ile sigortalının önceden anlaştığı teminat limiti, şart ve süre çerçevesinde tüm sevkıyatlar herhangi bir ihbar yükümlülüğü olmaksızın teminat altındadır.

 

Taşıyıcı Mali Mesuliyet Sigortalarında Sigorta Edilen Riskler  

 

Nakliye sigortalarında, sigorta edilen riskler, "Dar Teminat", "Geniş Teminat" ile "Savaş, Grev, Lokavt, Karışıklık ve Halk Hareketleri Teminatı" olarak üç gruba ayrılmaktadır.  

 

 

 

a) Dar Teminat: Nakliye sigorta poliçesindeki "Dar Teminat" terimi, denizyolu taşımaları için 01.01.1963 tarihli "Institute Cargo Clauses (FPA)" veya 01.01.1982 tarihli "Institute Cargo Clauses (C)" hükümlerine dayanır. "Dar Teminat", karayolu taşımaları için "Kamyon Klozu" ve demiryolu taşımaları için "Demiryolu Klozu" olarak anılır.  

 

 

 

Dar teminat, taşıma aracının çarpması, çarpışması, yanması, devrilmesi, yoldan çıkması gibi fiziksel olay ya da doğal afetler sonunda malın kayba ya da hasara uğraması ile batma tehlikesi geçirmekte olan gemiye veya gemideki eşyayı kurtarmak için yapılan masrafları (Umumi Avarya) ve gemiden boşaltma sırasında eşyanın zayi risklerini kapsamaktadır. Havayolu taşımacılığı sigortasında dar teminat verilmemektedir.  

 

 

 

b) Geniş Teminat: Nakliye sigorta poliçelerinde "Geniş Teminat" terimi, dış ticaret nakliye sigortalarında "Institute Cargo Clauses (All Risks)" veya "Institute Cargo Clauses (A)" olarak adlandırılmaktadır. Geniş teminat'lı eşyanın taşınması, yüklenmesi ve boşaltılması ile depolanması sırasında eşyanın kendi ayıbından veya asıl nedeni gecikme olan hallerden (yaş meyve-sebze gibi) ileri gelen kayıp ve hasarlar dışındaki bütün riskleri kapsamaktadır.  

 

 

 

c) Savaş, Grev, Lokavt, Karışıklık ve Halk Hareketleri Teminatı: Taşıma işinin yapılacağı bölgelerde savaş, grev, lokavt, karışıklık ve halk hareketi gibi nedenlerden doğabilecek risklerin söz konusu olması durumunda "dar Teminat"a veya "Geniş Teminat"a ek olarak bu risk grupları da sözleşme teminatı altına alınabilmektedir.

 

 

K. KASKO SİGORTASI

Karayollarında hareket edebilen her türlü nakil aracınızın gerek hareket gerekse durma halindeyken uğrayabileceği zararları güvence altına alır. Kasko Sigortası ile başlıca şu riskler teminat altına alınmaktadır;

- Yangın - Çarpışma - Çalınma - Devrilme -Tabii afetler

Kasko Sigortası bir hasar araç sahibinin kendi hatası sonucu meydana gelmiş olsa bile temin etmektedir. Ayrıca istenirse araç yardım hizmetleri de (asistans) teminata dahil edilebilmektedir.

 


SRC BELGESİ BAŞVURU EVRAKLARI

 


ODY BELGESİ BAŞVURU EVRAKLARI 


 

ÜDY BELGESİ BAŞVURU EVRAKLARI